ΝΑ ΜΙΛΗΣΕΙ Ο ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ!

Η παραπολιτική φιλολογία θα πάρει διαστάσεις αυτές τις μέρες και ο κόσμος που διψάει για ειδήσεις, θα μπαφιάσει με τις παπαρολογίες των τηλεπαρουσιαστών και των διαφόρων τηλεσχολιαστών που θα κραυγάζουν, κρίνοντας και επικρίνοντας, πρωτίστως, την κίνηση του Γιώργου Παπανδρέου να αποπέμψει τον Κώστα Σημίτη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ. Μέσα σε τρεις-τέσσερις ακούστηκαν και γράφτηκαν σημεία και τέρατα. Γνώμη μου είναι ότι πρέπει να βγει ο Παπανδρέου με μια συνέντευξη και να δώσει εξηγήσεις, ξεκαθαρίζοντας τη θέση του. Δεν πρέπει ν’ αφήσει έδαφος στους κάθε λογής σχολιαστές ή αντιπάλους να λένε ό,τι θέλουν.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ: ΑΝΑΧΑΙΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΗ…

Κι ο κλήρος έπεσε στον Κώστα

Του ΤΑΣΟΥ ΠΑΠΠΑ. Ηταν γραφτό ο Κ. Σημίτης να τεθεί εκτός κοινοβουλευτικής ομάδας από τον Γ. Παπανδρέου τον οποίο ο ίδιος είχε επιλέξει για να παραδώσει το δαχτυλίδι της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ. Ετσι, «αυτός που έχασε δύο εκλογές έδιωξε αυτόν που κέρδισε δύο εκλογές», όπως σχολιάζει στέλεχος του κινήματος.

*Από καιρό «ψάχνονταν» στο περιβάλλον του Γ. Παπανδρέου για μια κίνηση αρχηγικής πυγμής, καθώς η θεωρία του «εσωτερικού εχθρού» που απέδωσε πριν από την 11η Νοεμβρίου ήταν διαρκώς παρούσα ως η μόνιμη δικαιολογία για τα γλίσχρα ποσοστά του ΠΑΣΟΚ στις δημοσκοπήσεις: * Σε πρώτη φάση ως υποψήφιο θύμα φιγουράρισε ο Ευ. Βενιζέλος. Ομως ο πρώην υπουργός με τη θεαματική αναδίπλωσή του στο θέμα της δημιουργίας του ομίλου προβληματισμού αφαίρεσε από τον Γ. Παπανδρέου το πρόσχημα. * Για κάποιο διάστημα έπαιξε και το όνομα του Αλ. Παπαδόπουλου, αλλά ο ηπειρώτης πολιτικός έλεγε τα αυτονόητα και δεν ήταν εύκολο να στοιχειοθετηθεί κατηγορία εναντίον του. * Εσχάτως επιχειρήθηκε να φωτογραφηθεί ως ηθικός αυτουργός των επεισοδίων στη συνδιάσκεψη της ΠΑΣΠ ο νεολαίος και μέλος του Πολιτικού Συμβουλίου Ν. Ανδρουλάκης.

Ομως τα γεγονότα τους πρόλαβαν. Με αφορμή την επιστολή Σημίτη στο περιβάλλον Παπανδρέου επικράτησε η λογική ότι «τρώγοντας», ο αρχηγός, το «μεγάλο ψάρι», θα υποχρεώσει τα μικρότερα ψαράκια να λουφάξουν. *Πράγματι, το κλίμα στο κόμμα και στην κοινοβουλευτική ομάδα ήταν εδώ και μήνες πολύ βαρύ. Στελέχη και βουλευτές που είχαν υποστηρίξει με ενθουσιασμό τον Γ. Παπανδρέου την 11η Νοεμβρίου εμφανίζονταν δυσαρεστημένοι με τις επιδόσεις του και μετέφεραν τις αγωνιώδεις εκκλήσεις («κάντε κάτι») των ψηφοφόρων τους. * Τη συντήρηση αυτής της αρρωστημένης κατάστασης μέχρι το φθινόπωρο «που θα έρχονταν τα νέα γκάλοπ», θέλησε να αποτρέψει ο πρόεδρος. Από κάποιους, μάλιστα, οπαδούς του υποστηρίχτηκε πως «ο Σημίτης είναι εύκολη λεία αφού στον κόσμο της παράταξης έχει απαξιωθεί από καιρό».

*Η επόμενη μέρα για τη διοίκηση Παπανδρέου πάντως είναι δύσκολη: * Πολλοί κορυφαίοι παράγοντες εκφράζουν σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις την αντίθεσή τους «γιατί δώσαμε ανάσα στην κυβέρνηση και αλείψαμε με βούτυρο το ψωμί του ΣΥΡΙΖΑ». * Πρώην υπουργός που δεν έχει συμμετοχή στις μάχες χαρακωμάτων εγκαλεί τον Γ. Παπανδρέου, χωρίς, ωστόσο, να αθωώνει και τον Κ. Σημίτη: «Ο πρώην πρωθυπουργός έκανε λάθος αλλά και ο πρόεδρος έγκλημα». *Επικοινωνιολόγοι ευρέος πολιτικού φάσματος δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να ενισχυθεί το αρχηγικό προφίλ του Γ. Παπανδρέου: «Σίγουρα ο Γ. Παπανδρέου θα συσπειρώσει τους φανατικούς. Αυτοί όμως θα τον ψηφίσουν έτσι κι αλλιώς. Το θέμα είναι τι θα κάνουν εκείνοι που κρατούν αποστάσεις ή έχουν μεταναστεύσει στην κάλπη του ΣΥΡΙΖΑ», σχολιάζουν.

Αλλοι τρεις στο στόχαστρο: Οι δηλώσεις αντίδρασης στην αποπομπή Σημίτη των βουλευτών και πρώην υπουργών Α. Παπαδόπουλου, Ε. Νασιώκα και Ν. Αλευρά δημιούργησαν έντονο προβληματισμό στη Χ. Τρικούπη την Παρασκευή. *Ο Γ. Παπανδρέου βρισκόταν στις σεισμόπληκτες περιοχές της Αχαΐας και της Ηλείας και οι συνεργάτες του, στα κεντρικά γραφεία, ήταν σε διαρκή σύσκεψη προσπαθώντας να απαντήσουν στο εξής δίλημμα: «αφήνουμε τις κινήσεις τους ατιμώρητες διατρέχοντας τον κίνδυνο να πάρουν χαρακτηριστικά μεταδοτικής νόσου; Ή τους αποπέμπουμε από την κοινοβουλευτική ομάδα και βρισκόμαστε απέναντι στο ενδεχόμενο μιας μείζονος κρίσης;» *Στο δραματικό αυτό δίλημμα υπάρχει και μία τρίτη παράμετρος: Κι αν το παράδειγμα των «τριών» ακολουθήσουν κι άλλοι, τι θα γίνει; Θα διαγραφούν κι αυτοί; Και πού είναι το όριο;

*Οι συζητήσεις αυτές διεξάγονταν ενώ έκαναν την εμφάνισή τους οι πρώτες δημοσκοπήσεις για την «ιστορία Σημίτη». Και δεν ήταν καλές για τον πρόεδρο: Η ευρύτερη κοινωνία δεν επιδοκιμάζει την επιλογή του, ενώ το κομματικό ακροατήριο είναι διχασμένο ως προς τις συνέπειες (45%-45%). *Το βάρος της κρίσιμης απόφασης πέρασε στις πλάτες του αρχηγού…

---

Το Ρεύμα κάνει τον Κινέζο

Πιστά στη στρατηγική της αναμονής παραμένουν τα στελέχη που πλαισιώνουν τον Ευ. Βενιζέλο.

Αν εξαιρέσει κανείς τη «διαρροή» από το περιβάλλον του ότι «ο Βαγγέλης εξέφρασε στον Παπανδρέου τη διαφωνία του όταν μίλησαν στο τηλέφωνο», τις δηλώσεις Αλ. Παπαδόπουλου (στο σκίτσο) και Ε. Νασιώκα και τις διαφοροποιήσεις κάποιων παραγόντων (Κοντογιαννόπουλος, Παπαντωνίου, Μπίστης), τα «βαριά» ονόματα του Ρεύματος επέλεξαν την εκκωφαντική σιωπή. Από τη στιγμή που ξέσπασε η μπόρα, οι βουλευτές που στήριξαν Βενιζέλο, άρχισαν ένα γύρο επαφών με οργανώσεις και στελέχη σ’ όλη την Ελλάδα με σκοπό να πιάσουν ατμόσφαιρα. Οπως είπαν στην «Κ.Ε.», «το σοκ ήταν μεγάλο και το κλίμα μεταξύ των φίλων μας ακραίο. Ακούσαμε φράσεις του τύπου “θα κάνει το ΠΑΣΟΚ Ενωση Κέντρου” ή “παρέλαβε μαγαζί γωνία και θα το κάνει περίπτερο”».

Πράγματι, υπήρξαν εισηγήσεις για δυναμικές αντιδράσεις, που προήλθαν κυρίως από πρόσωπα που είχαν συνεργαστεί στενά με τον Κ. Σημίτη. Πρυτάνευσε, ωστόσο, η άποψη ότι «οι απαντήσεις εν θερμώ και υπό το βάρος του συναισθήματος είναι λάθος». Σ’ αυτό το μήκος κύματος ήταν και ο ίδιος ο Ευ. Βενιζέλος, ο οποίος κατέβαλε προσπάθειες προκειμένου να αποτρέψει «εκρηκτικές δηλώσεις». Εκτιμήθηκε ότι «η πρωτοβουλία Παπανδρέου είχε στόχο να προκαλέσει μια τεχνητή κρίση ώστε να δημιουργηθούν οι συνθήκες για ξεκαθάρισμα λογαριασμών. Δεν πρέπει να πέσουμε στην παγίδα, καθώς η αναμέτρηση είναι επιθυμητή απ’ αυτούς, όχι από μας. Δεν πρέπει, λοιπόν, να γίνουμε μέρος της σύγκρουσης».

Η «γραμμή» Βενιζέλου και των συνεργατών του έχει τρεις άξονες: * Να μην επαναληφθεί το λάθος του Σεπτεμβρίου, όταν δόθηκε η ευκαιρία στον Γ. Παπανδρέου να αποπροσανατολίσει με τη θεωρία του «εσωτερικού εχθρού». * «Να μην σηκώσουμε το γάντι που μας πετάει και να τον αφήσουμε να εισπράξει τα επίχειρα της επιλογής του, τονίζοντας σε όλους τους τόνους την ανάγκη να μην διασαλευθεί η συνοχή μας. Ο Γ. Παπανδρέου ας χρεώνεται μόνος του την ευθύνη του διχασμού». * Να δοθεί χρόνος στους ψηφοφόρους να αντιληφθούν το μέγεθος του λάθους του Γιώργου.

Ολα τα παραπάνω, πρακτικά σημαίνουν «δουλεύουμε μεθοδικά για τη δεύτερη ευκαιρία μας». Δεν συμφωνούν, ωστόσο, όλοι με αυτή χαλαρή στάση: Οι εκπρόσωποι της εκσυγχρονιστικής πλευράς («ρεύμα μέσα στο ρεύμα») πιστεύουν ότι «δεν πρέπει να αποκοπούμε από τις διαθέσεις του ακροατηρίου μας» και συμπλήρωναν πως «η αλληλεγγύη είναι ένα νόμισμα με δύο όψεις. Αν χτυπηθούμε εμείς, ποιος θα μας υποστηρίξει;». [ΤΑΣΟΣ ΠΑΠΠΑΣ]

---

Χτύπησε πάλι στο κέντρο

Της ΚΑΤΙΑΣ ΜΑΚΡΗ. Ο Κ. Σημίτης από την Πέμπτη και μετά δεν άλλαξε σε τίποτα το πρόγραμμά του -με εξαίρεση το γεγονός ότι, ανήμερα της διαγραφής του, δεν πήρε το δίωρο μεσημεριανό του ύπνο, όπως συνηθίζει τα τελευταία χρόνια. Το ίδιο βράδυ πήγε στο Μέγαρο Μουσικής και την επομένη αναχώρησε για ένα τριήμερο ηρεμίας μετά από τη θύελλα… Ούτε και στο μέλλον, όμως, πρόκειται να αλλάξει κάτι: Η δημιουργία του Ιδρύματος «Κ. Σημίτης» προχωρεί (θα στεγαστεί στο γραφείο της οδού Ακαδημίας 35), ο ίδιος γράφει και σβήνει την ομιλία του για τις 4 Ιουλίου στην κεντρική πλατεία του Πύργου με θέμα «Δημοκρατία και διαφορετικότητα» (ειρωνεία: ο πρώην πρωθυπουργός είχε στείλει πρόσκληση στον Γ. Παπανδρέου), ενώ προγραμματίζει από τώρα τη φθινοπωρινή δράση του Ομίλου Προβληματισμού για τον Εκσυγχρονισμό της Κοινωνίας, που είχε συστήσει πριν ακόμη γίνει πρωθυπουργός. Αλλωστε, ούτε στην απαντητική επιστολή του προς τον Γ. Παπανδρέου έκρυψε τις προθέσεις του: «Σχετικά με τα όσα προτείνεις, κάνε ό,τι νομίζεις. Εγώ θα πράττω αυτό που μου επιβάλλει η συνείδησή μου και αυτό που κρίνω ως καλό για τη χώρα», του έγραψε ο πρώην πρωθυπουργός.Οσοι ξέρουν καλά τον πρώην πρωθυπουργό και την ορθολογική του σκέψη, θεωρούν πως στο βάθος του μυαλού του εξετάζονται πολλά σενάρια, με πιο ακραίο τη δημιουργία ενός νέου φορέα του οποίου, ωστόσο, δεν θα ηγείται ο ίδιος, ούτε κάποιος από τους πρωτοκλασάτους που φιλοδοξούν να καταλάβουν τη Χαρ. Τρικούπη κι όχι να δραπετεύσουν απ’ αυτή.Πιστεύει, άλλωστε, ότι η ελληνική κοινωνία έχει ανάγκη από ένα εγχείρημα του μεσαίου χώρου, το οποίο δεν θα παλινωδεί μεταξύ δεξιάς και αριστεράς (όπως θεωρεί ότι κάνει ο Γιώργος), θα έχει σημαία του τον μετα-εκσυγχρονισμό και θα απαρτίζεται από στελέχη που μπορούν να υπηρετήσουν αυτό το στόχο, όπως το έκαναν στην πρώτη δική του διακυβέρνηση πολλοί (νέοι τότε και άφθαρτοι), όπως ο Δημ. Ρέππας, ο Ανδρ. Λοβέρδος, ο Π. Ευθυμίου ή η Μιλένα Αποστολάκη.

«Δεν θα έβλεπε καθόλου άσχημα ένα τέτοιο βήμα, το οποίο αρχικά δεν θα διεκδικούσε διψήφιο ποσοστό, αλλά θα κατέγραφε μία σαφή παρουσία», υποστηρίζουν κάποιο συνομιλητές του πρώην πρωθυπουργού. Οι συνεργάτες του, ωστόσο, το αποκλείουν, καταγγέλλοντας μάλιστα αυτές τις πληροφορίες ως προβοκατόρικες.

Οσο κι αν μοιάζει παράξενο, τα δραματικά γεγονότα των τελευταίων ημερών ξεκίνησαν από ένα τυχαίο γεγονός: Πήρε μια γραμματέας τον Κ. Σημίτη (όπως μεταφέρει τα γεγονότα ο ίδιος) για να τον ενημερώσει σχετικά με τη συλλογή υπογραφών των βουλευτών υπέρ του δημοψηφίσματος για την ευρωσυνθήκη. Εκείνος θεώρησε προσβλητικό να μαθαίνει τη θέση του κόμματος με αυτόν τον τρόπο κι εξέφρασε αμέσως τη διαφωνία του και επί της ουσίας με την επιστολή. Τι ήθελε, όμως, να πετύχει ο Κ. Σημίτης με μία σκληρή επιστολή σε πρώτη ανάγνωση «δι’ ασήμαντον αφορμή;».

«Να θέσει όλα τα κορυφαία στελέχη προ των ευθυνών τους. Θεωρεί πως ο Γιώργος δεν κάνει και με τον Βαγγέλη έχει απομακρυνθεί, θεωρώντας πως κι αυτός έχει ξεπεραστεί από τις εξελίξεις. Ηταν, λοιπόν, ένα SOS, κάτι σαν ένα μήνυμα για το ΠΑΣΟΚ πριν είναι πολύ αργά», ερμηνεύει την πρωτοβουλία του ένας τακτικός συνομιλητής του.

Τον τελευταίο καιρό ο πρώην πρωθυπουργός είχε (ψιλο)απομονωθεί στους στενούς του συνεργάτες, όπως ο Ν. Χριστοδουλάκης, ο Β. Κοντογιαννόπουλος, ο Τ. Γιαννίτσης, ο Χρ. Ροζάκης, ο Γ. Στουρνάρας και μερικοί ακόμη. Αυτό, όμως, δεν σήμαινε ότι είχε αδρανοποιηθεί: Το κείμενο των «15», στο «Βήμα», για την οικονομία ήταν της εγκρίσεώς του. Το άρθρο του ιδίου στην «Κ.Ε.» για την κοινωνική συνοχή επί των ημερών του εκείνος το είχε προγραμματίσει. Και η έκκληση του Β. Κοντογιαννόπουλου, την περασμένη Κυριακή, να παραιτηθεί ο Γ. Παπανδρέου, προφανώς δεν έγινε εν αγνοία του. Ολα αυτά αντιμετωπίστηκαν ως «προειδοποιητικές βολές» από τη Χαρ. Τρικούπη. Η επιστολή του Κ. Σημίτη απλώς επιτάχυνε τις εξελίξεις…

---

«Θα λέω την άποψή μου»

Της ΚΑΤΙΑΣ ΜΑΚΡΗ. «Νιώθω απελευθερωμένος». Ετσι, περιέγραψε στην «Κ.Ε.» ο Κ. Σημίτης την ψυχολογική κατάστασή του μετά την αποπομπή του από την κοινοβουλευτική ομάδα του ΠΑΣΟΚ: «Πριν είχα κάποιες ηθικές δεσμεύσεις και όταν διαφωνούσα, δεν το έλεγα δημοσίως. Τώρα, θα λέω την άποψή μου ελεύθερα με μοναδική έγνοια την παράταξη». Σε όσους περίμεναν να υποβάλει την παραίτησή του από βουλευτής ο Κ. Σημίτης παρέπεμψε στην παλαιά του δήλωση: «Είμαι συνιδρυτής του ΠΑΣΟΚ».

---

Φιλικό με διεθνείς

Σοσιαλιστικό «group therapy» εν Αθήναις στο τέλος Ιουνίου, με οικοδεσπότη τον Γ. Παπανδρέου! Αυτό το χαρακτήρα θα έχει η 23η Σύνοδος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς στη διάρκεια της οποίας 700 προσωπικότητες της Σοσιαλδημοκρατίας θα συζητήσουν για τη διεθνή οικονομία και θα επανεκλέξουν στην ηγεσία τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ. Κάτι που θα ενισχύσει το προφίλ του και εκτός των συνόρων.

Οι προετοιμασίες είναι πυρετώδεις, και οι επαφές μεταξύ Αθήνας (Χαρ.Τρικούπη) και Λονδίνου (έδρας της Σοσιαλιστικής Διεθνούς) καθημερινές. Το ΠΑΣΟΚ δεν είναι πια στην κυβέρνηση, κι έτσι τα διαδικαστικά θέματα, όπως η ασφάλεια των ηγετών που θα καταφτάσουν από 160 χώρες για τη σύνοδο στο Λαγονήσι, είναι αρκετά για να πονοκεφαλιάσουν τους υπεύθυνους.

*Αποδοχή της πρόσκλησης έχουν ήδη κάνει ο αυστριακός καγκελάριος Αλ. Γκουζενμπάουερ (ο οποίος θα ταξιδέψει για Αθήνα αμέσως μετά το Euro), ο σλοβάκος πρωθυπουργός Γ. Γιάνσα, ο Βούλγαρος Σ. Στάνισεφ ,ο Σέρβος Β. Κοστούνιτσα, ο πρώην πρόεδρος της Χιλής Ρ. Λάγκος και πολλοί ακόμη.

Η Σεγκολέν Ρουαγιάλ δεν είναι ακόμη βέβαιο αν θα έρθει (το κόμμα της θα επιλέξει τα στελέχη της γαλλικής αντιπροσωπείας), ενώ στην Ελλάδα θα φτάσουν έως κινέζοι αντιπρόσωποι -με τη διαδικασία των παρατηρητών- αλλά και στελέχη του αμερικανικού Δημοκρατικού Κόμματος, στο οποίο τελευταία έχει κάνει πολλά ανοίγματα ο Γ. Παπανδρέου. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, άλλωστε, ετοιμάζει τις βαλίτσες του και για το συνέδριό τους τον Αύγουστο, όπου και θα δοθεί επίσημα το χρίσμα στον Μπ. Ομπάμα.

*Η μόνη δυσκολία της Σοσιαλιστικής Διεθνούς δεν είναι φυσικά η διαμονή των προσκεκλημένων. Το σημαντικότερο είναι η διαχείριση ευαίσθητων πολιτικών θεμάτων όπως η εκπροσώπηση του Σοσιαλιστικού Κόμματος του Χ. Θάτσι, πρωθυπουργού του Κοσσυφοπεδίου. Αλλά και του κόμματος του Τουρκοκύπριου Μ. Αλί Ταλάτ, το οποίο βρίσκεται στον προθάλαμο της Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Γιατί τους κάλεσαν; Οι συνεργάτες του προέδρου εξηγούν: «Από τη στιγμή που θεσμικά ανήκουν ή βρίσκονται στις παρυφές της οργάνωσης είναι καλύτερα τα προβλήματα να συζητιούνται ανοικτά, παρά να τα βάζουμε κάτω απ’ το χαλί». Ο ίδιος ο Γ. Παπανδρέου, πάντως, φαίνεται πως έχει προετοιμάσει το έδαφος με ένα τηλεφωνικό μαραθώνιο στους ηγέτες, τόσο για το θέμα του Κοσόβου όσο και για το Κυπριακό.

*Το πρόγραμμα του συνεδρίου είναι βαρύ και ελεύθερος χρόνος δεν θα μείνει στους συνέδρους για βόλτες στην Αθήνα. Στη Χαρ. Τρικούπη αναζητούν τρόπο να γίνει μια εκδήλωση στον αρχαιολογικό χώρο του Σουνίου – αν και ο αριθμός τους (πάνω από 700 άτομα) είναι μάλλον απαγορευτικός για μετακινήσεις. Οσο για το κόστος του συνεδρίου; Το (μεγαλύτερο) ποσό επιβαρύνει τη Σοσιαλιστική Διεθνή. Το ΠΑΣΟΚ θα εκταμιεύσει (υπολογίζουν) λίγα, ενώ μετά τη σφοδρή αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΚΕ (λιγότερο του ΛΑΟΣ ) είναι δύσκολο να δεχτούν την χορηγία της νομαρχίας Αθηνών, που προσέφερε το ποσό των 500.000 ευρώ για την εκδήλωση. [ΚΑΤΙΑ ΜΑΚΡΗ]

---

Ξένοι στην ίδια οικογένεια

Του ΤΑΣΟΥ ΠΑΠΠΑ. Η Ευρώπη είναι η μοιραία λέξη που σκιάζει τις σχέσεις του Κ. Σημίτη με τους Παπανδρέου εδώ και 30 χρόνια: *Μια αφίσα που κυκλοφόρησε με δική του ευθύνη το 1977, με σύνθημα «Οχι στην Ευρώπη των μονοπωλίων, ναι στην Ευρώπη των λαών», τον οδήγησε εκτός Εκτελεστικού Γραφείου. *Σήμερα η δημόσια διαφωνία του πρώην πρωθυπουργού με τη γραμμή Γ. Παπανδρέου περί δημοψηφίσματος για την Ευρωσυνθήκη τον έθεσε εκτός κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματος.

Τότε ήταν η εποχή τού «ΕΟΚ και ΝΑΤΟ, το ίδιο συνδικάτο», ενώ τώρα είναι η εποχή που στο ΠΑΣΟΚ αναζητούν εσωτερικούς εχθρούς για να εξηγήσουν την πολιτική τους καχεξία. Λίγα είναι τα διαλείμματα ειρηνικής συνύπαρξης ανάμεσα στους δύο πόλους, πολλές οι περίοδοι εντάσεων.

Κρατάει χρόνια… *Το 1975 ο Κ. Σημίτης γλίτωσε την τελευταία στιγμή τη διαγραφή, γιατί αν και συντάχθηκε με τα στελέχη της «Δημοκρατικής Αμυνας» εναντίον των τότε διοικητικών πρακτικών του Ανδρέα δεν τα ακολούθησε στο δρόμο της φυγής. Σιώπησε και για κάποιο διάστημα ιδιώτευσε. *Τα απόνερα «της κρίσης της αφίσας» έμειναν μέχρι το 1981. Ο Α. Παπανδρέου τον έκοψε από τα ψηφοδέλτια, αλλά του εμπιστεύθηκε το υπουργείο Γεωργίας στην πρώτη κυβέρνησή του.*Το 1985 το ΠΑΣΟΚ νίκησε στις εκλογές με σύνθημα «Ερχονται καλύτερες μέρες» και ο Α. Παπανδρέου κάλεσε τον Κ. Σημίτη να βάλει τάξη στην οικονομία ύστερα από τους πειραματισμούς της πρώτης τετραετίας.

Υστερα από δύο χρόνια, όμως, ο αρχηγός αναφώνησε το πολυσυζητημένο «Τσοβόλα δώστα όλα». Ο Κ. Σημίτης παραιτήθηκε, λέγοντας ανοιχτά στη Βουλή ότι «αν δεν συνεχιστεί η σταθεροποιητική πολιτική, θα πάνε χαμένες οι θυσίες, θα είναι σαν να χτίζουμε στην άμμο».

*Ακολούθησε ένα διάστημα αποχής («διέσχισα την πολιτική έρημό μου» έχει πει ο ίδιος) και το 1989, με την υπόθεση Κοσκωτά να δηλητηριάζει την πολιτική ζωή, έκανε μία δήλωση που ενόχλησε πολλούς: «Υπάρχει σκανδαλολογία, αλλά υπάρχει και σκάνδαλο». Ο πανίσχυρος κομματικός μηχανισμός τον έβαλε στο στόχαστρο, αλλά στις εκλογές τον στήριζαν με καθημερινή παρουσία στις γειτονιές του Πειραιά ο Γ. Γεννηματάς και η Μελίνα Μερκούρη. Βγήκε πρώτος. *Το 1991 ίδρυσε τον Ομιλο Προβληματισμού για τον Εκσυγχρονισμό (ΟΠΕΚ), που ήταν το όχημα για την έφοδό του προς την εξουσία. *Το 1993, μετά τη «δεξιά παρένθεση Μητσοτάκη», τοποθετήθηκε υπουργός Βιομηχανίας και Εμπορίου. Αλλά ένα χρόνο μετά παραιτήθηκε γιατί τον «άδειασε» και πάλι ο Α. Παπανδρέου από τη ΔΕΘ για το θέμα των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά.

*Εκτός κυβέρνησης, αλλά εντός του Εκτελεστικού Γραφείου, στην κρίσιμη κομματική συνδιάσκεψη που έγινε στο Περιστέρι τον Μάιο του 1995, απευθυνόμενος στον Α. Παπανδρέου, του είπε: «Είμαι συνιδρυτής του ΠΑΣΟΚ, δεν μπορείς ν’ αντιμετωπίζεις τα μέλη του Εκτελεστικού Γραφείου σαν να είναι υπάλληλοί σου».

*Λίγους μήνες μετά, συγκροτήθηκε η «Ομάδα των 4»: Οι Θ. Πάγκαλος, Β. Παπανδρέου, Π. Αυγερινός και Κ. Σημίτης (η παρέα θα ήταν πενταμελής αν δεν υπαναχωρούσε στο «παρά πέντε» ο Κ. Λαλιώτης) αποφάσισαν να θέσουν θέμα διαδοχής. Με πρόταση τότε του Θ. Πάγκαλου το προβάδισμα δόθηκε στον Κ. Σημίτη.

*Τον Ιανουάριο του 1996 με τον Α. Παπανδρέου στο «Ωνάσειο» ο Κ. Σημίτης πέτυχε να εκλεγεί πρωθυπουργός από την κοινοβουλευτική ομάδα. Μερικούς μήνες αργότερα και μερικές μέρες μετά το θάνατο του Α. Παπανδρέου εξελέγη και πρόεδρος του κόμματος. Και στις δύο αναμετρήσεις ο Γ. Παπανδρέου τάχθηκε με τον Κ. Σημίτη. Η συμβολή του γιου του ιδρυτή στην επικράτηση Σημίτη ήταν αποφασιστική: Η πρωθυπουργία κρίθηκε για τρεις ψήφους και η προεδρία του κόμματος για μερικές δεκάδες.

*Την περίοδο της οκταετίας (1996-2004) ο Γ. Παπανδρέου κατείχε περίβλεπτες κυβερνητικές θέσεις (αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών και μετά υπουργός Εξωτερικών), οι σχέσεις τους ήταν ειδυλλιακές και λίγο πριν από τις εκλογές του 2004 ο Κ. Σημίτης του παρέδωσε το δαχτυλίδι της διαδοχής, το οποίο, πολύ αργότερα, ο Γιώργος το βρήκε «θαμπό». Οι φήμες ότι υπήρξε συμφωνία μεταξύ των δύο ανδρών από το 1996 για «βελούδινη μετάβαση» δεν επιβεβαιώθηκαν μέχρι σήμερα από καμία πλευρά.

*Η ατμόσφαιρα βάρυνε το διάστημα 2004-2007, καθώς ο Κ. Σημίτης κατηγορούσε τον Γ. Παπανδρέου ότι δεν υπερασπιζόταν επαρκώς το έργο των κυβερνήσεων στις οποίες συμμετείχε κι αυτός. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ πράγματι είχε μια αντιφατική στάση: από την αποθέωση πέρναγε στη δαιμονοποίηση και επέτρεπε σε συνεργάτες του να μιλούν για «καταστροφική οκταετία για τη χώρα και για το κόμμα». *Παραμονές των εκλογών του 2007 από τη Χαρ. Τρικούπη διέρρευσε ότι «πρόθεση του Γιώργου είναι, αν κερδίσουμε τις εκλογές, να αξιοποιηθεί ο Σημίτης σε κυβερνητικό πόστο». Ολα αυτά ερήμην του πρώην πρωθυπουργού. Τη μέρα της μεγάλης συγκέντρωσης του ΠΑΣΟΚ στην Αθήνα, οι δύο πολιτικοί αντήλλαξαν στο τηλέφωνο βαριά λόγια. Ο Κ. Σημίτης διέψευσε δημοσίως τις φήμες περί υπουργοποίησής του και απείλησε να μην ανέβει στην εξέδρα. Τελικώς, τα προσχήματα κρατήθηκαν.

*Την επομένη της ήττας ο Κ. Σημίτης δεν έκρυψε την προτίμησή του στον Ευ. Βενιζέλο. Ηταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι. Εκτοτε οι δύο άνδρες μίλαγαν μόνο όταν συναντώνταν τυχαία στους διαδρόμους της Βουλής. Ο Γ. Παπανδρέου και οι οπαδοί του αποδομούσαν συστηματικώς την περίοδο Σημίτη, χρεώνοντάς της και την ήττα του 2004 και την ήττα του 2007, ενώ ο Κ. Σημίτης απείχε επιδεικτικά από συνέδρια, συνδιασκέψεις και συνεδριάσεις του Εθνικού Συμβουλίου, μην αντέχοντας να ακούσει ανθρώπους που ευεργέτησε να τον εγκαλούν για όλα τα στραβά του ΠΑΣΟΚ και της χώρας.

*Ηταν ζήτημα χρόνου να επέλθει η ρήξη. Ο Γ. Παπανδρέου δεν μπόρεσε να χωνέψει την επιλογή Σημίτη να συνταχθεί με την πλευρά του Ευ. Βενιζέλου και ο Κ. Σημίτης μάλλον έχει μετανιώσει για την απόφαση να παραδώσει το κόμμα στον Γ. Παπανδρέου, το 2004.

---

ΠΕΤΡΟΣ ΕΥΘΥΜΙΟΥ: «Ζούμε τις πιο δύσκολες ώρες»

Συνέντευξη στον ΤΑΣΟ ΠΑΠΠΑ. «Δυστυχώς, η συνεννόηση και η συνεργασία μεταξύ Σημίτη και Παπανδρέου δεν κατέστη δυνατή. Περνάμε μία από τις πιο σκληρές και δυσάρεστες στιγμές της ιστορίας του ΠΑΣΟΚ». Ο Π. Ευθυμίου είναι από τους λίγους που τολμούν να μιλήσουν δημοσίως για την κρίση του ΠΑΣΟΚ. * Δεν φοβάται για την ενότητα του κόμματος, αλλά δεν μασάει τα λόγια του γι’ αυτά που έγιναν προσφάτως στις εσωκομματικές διαδικασίες. Αποκρούει τη θεωρία περί συνωμοσίας των δημοσκόπων «χαρακτηρίζοντας» ανάξιους της αποστολής τους όσους στο ΠΑΣΟΚ δεν ασχολούνται με τη μόνη συνωμοσία που υπάρχει στη χώρα, τη διακυβέρνηση της Ν.Δ. * Οσο για το μοντέλο λειτουργίας του κόμματος, αναφέρει: «Τα πολυεπίπεδα σχήματα, οι πολλαπλές συναρμοδιότητες και οι γκρίζες ζώνες μεταξύ των περιοχών ευθύνης αποδυναμώνουν την αποτελεσματικότητα και τη συλλογικότητα στο κίνημα».

* Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ απέπεμψε από την κοινοβουλευτική ομάδα τον πρώην πρωθυπουργό και τον άνθρωπο που του έδωσε το δαχτυλίδι της διαδοχής. Συμφωνείτε με την απόφαση του αρχηγού σας;

- Οι τελευταίες εξελίξεις ανήκουν στις πιο σκληρές και δυσάρεστες στιγμές της ιστορίας του ΠΑΣΟΚ. Ο Γιώργος Παπανδρέου και ο Κώστας Σημίτης συνεργάστηκαν σε όλες τις κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ και είχαν μια μοναδικά στενή σχέση και συνεννόηση η οποία οδήγησε, άλλωστε, και στις διαδικασίες της διαδοχής του 2003-2004.

* Μετά, όμως, ξεκίνησαν τα προβλήματα…

- Ολοι θα ευχόμασταν να ίσχυε και στην περίοδο της αξιωματικής αντιπολίτευσης η δήλωση που είχε κάνει ο Γιώργος Παπανδρέου τον Σεπτέμβριο του 2007, ότι εφόσον θα κέρδιζε τις εκλογές, ως πρωθυπουργός, θα στηριζόταν στις συμβουλές του Κώστα Σημίτη. Δυστυχώς, αυτή η συνεννόηση των δύο ανδρών δεν κατέστη δυνατή.

* Αρχισαν να ηχούν πάλι τα τύμπανα του πολέμου στο ΠΑΣΟΚ;

- Πεποίθησή μου είναι πως όλες οι εκτιμήσεις, ότι εισερχόμαστε σε κρίση που ενέχει το στοιχείο της διάσπασης, θα διαψευστούν.

* Αρκεί να ξορκίζετε διαρκώς το φάντασμα της διάσπασης;

- Το ΠΑΣΟΚ είναι μια τεράστια ιστορική παράταξη και έχουμε όλοι την ωριμότητα να διαφυλάσσουμε το καίριο και ουσιώδες, που είναι η ενότητά μας.

* Ο κόσμος της παράταξης, ωστόσο, ανησυχεί…

- Κανείς από τα τρία εκατομμύρια της παράταξης δεν είναι στο ΠΑΣΟΚ είτε για τον Κώστα Σημίτη, είτε για τον Γιώργο Παπανδρέου, είτε για τον εαυτό του. Μετέχουμε όλοι σε κοινές αξίες και αρχές, αγωνιζόμαστε απέναντι στις αρνητικές πολιτικές της Ν.Δ.

* Διαγραφές, ξύλο στην ΠΑΣΠ. Εντονα συμπτώματα σήψης…

- Πρόκειται για βαθιά αρνητικά συμπτώματα που δεν ταιριάζουν σε σύγχρονο σοσιαλιστικό κόμμα. Γι’ αυτό επαναφέρω την πρότασή μου για πλήρη εκκαθάριση του μητρώου και απόλυτη διαφοροποίηση του μέλους από τον φίλο.

* Εχετε κάνει από το 2004 καμιά δεκαριά εσωκομματικές διαδικασίες και δεν έχετε ξεκαθαρίσει ακόμη τους κομματικούς καταλόγους;

- Στο ΠΑΣΟΚ δυστυχώς το μητρώο είναι μια κινούμενη έννοια. Αυτή η σύλληψη του ανοιχτού μητρώου είναι η μήτρα όλων αυτών των δεινών που συνέβησαν. Παραπέμπω στην πορτογαλική εμπειρία. Οι πορτογάλοι σοσιαλιστές είναι η κυρίαρχη δύναμη στη χώρα τους και έχουν ένα κόμμα με 42.000 μέλη, αριθμός που προήλθε από εκκαθάριση.

* Να υποθέσω ότι ο αριθμός (300.000) που δόθηκε επισήμως για τις εσωκομματικές εκλογές είναι εκτός πραγματικότητας;

- Θεωρώ ότι καμιά αριθμητική δεν μπορεί να υποκαταστήσει την πολιτική δυναμική. Το ΠΑΣΟΚ χρειάζεται να στηρίζεται στη συνειδητή πολιτική οργάνωση και στο δίκτυο των φίλων. Αυτό είναι ανάγκη κι αυτό απαιτείται για να ξεπεράσουμε την παθογένειά μας.

* Το γεγονός ότι συγκρούονται τόσο σκληρά κάποιοι μηχανισμοί για τον έλεγχο ενός κόμματος σε παρακμή κάτι δείχνει…

- Το ΠΑΣΟΚ είναι πάντα η πιο ισχυρή συνιστώσα της Κεντροαριστεράς, που ακόμη και μέσα στην ήττα του εκφράζει τα πιο δυναμικά στρώματα της κοινωνίας, άρα όταν έχεις αυτό το κοινωνικό κεφάλαιο και τη δεδομένη πολιτική ιστορία, πρέπει να χτίζεις με αντάξιο τρόπο το παρόν και να προετοιμάζεις ένα καλύτερο μέλλον. Χρειάζονται αποφασιστικές τομές. Ηρθε, πια, η ώρα.

* Είστε τρίτοι στη συνείδηση του κόσμου ως αντιπολίτευση, τρίτος είναι και ο Γ. Παπανδρέου για την πρωθυπουργία μετά τον Καραμανλή και τον «κανένα».

- Αυτό που χρειάζεται είναι να συνδέσουμε την αντιπολιτευτική τακτική μας με τη θετική εναλλακτική κυβερνητική πρότασή μας.

* Ποιος φταίει που δεν μπορείτε;

- Αστοχήσαμε με το να παρατείνουμε για μεγάλο χρονικό διάστημα διαδικασίες εσωστρέφειας. Εγκαθιδρύσαμε την εντύπωση ότι ασχολούμαστε συνεχώς με τα του οίκου μας και όχι με τα ζητήματα που καίνε τα σπίτια των Ελλήνων.

* Είπατε ότι θα βάλετε τις απόψεις σας στα όργανα. Μα είστε εκτός Πολιτικού Συμβουλίου, εκτός σκιώδους κυβέρνησης, το Εθνικό Συμβούλιο συνέρχεται μία φορά το χρόνο και οι συνεδριάσεις της κοινοβουλευτικής ομάδας έχουν μόνο πανηγυρικό χαρακτήρα.

- Αλίμονο σε κείνους που ξεχνούν τη φράση του Μακάριου«το μέγεθος του ρόλου μου δεν το προσδιορίζει η έκταση της σκηνής». Είναι γεγονός ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν με συμπεριέλαβε σε κανένα καθοδηγητικό όργανο…

* Δεν είναι η πρώτη φορά…

- Είχε γίνει το ίδιο ακριβώς από το 2004 μέχρι το 2006. Κάθε στέλεχος πρέπει να δίνει τις μάχες όχι προσδιοριζόμενος από το είδος του ρόλου, αλλά από την ποιότητα των χαρακτηριστικών του. Ποτέ δεν δίστασα να πω την άποψή μου.

* Ο Γ. Παπανδρέου είχε δεσμευτεί για μικρά και ευέλικτα όργανα.

- Είναι σταθερή η άποψή μου ότι το ΠΑΣΟΚ χρειάζεται μια εκτεταμένη συλλογικότητα, που πρέπει να αποτυπώνεται σε μια ενιαία ηγετική ομάδα η οποία θα δρα συλλογικά και θα κατευθύνει το κίνημα.

* Το ακριβώς αντίθετο, δηλαδή, από το «τρέχον μοντέλο»…

- Τα πολυεπίπεδα σχήματα, οι πολλαπλές συναρμοδιότητες και οι γκρίζες ζώνες μεταξύ των περιοχών ευθύνης αποδυναμώνουν την αποτελεσματικότητα.

* Ποιο είναι το κρίσιμο χρονικό σημείο για το ΠΑΣΟΚ;

- Το κρίσιμο σημείο για την Ελλάδα είναι οι εθνικές εκλογές. Αυτό χρειάζεται η πατρίδα. Αυτό που λείπει από τον πολίτη είναι η εναλλακτική κυβερνητική πρόταση.

* Γιατί αποκλείετε το ενδεχόμενο να μην είστε εσείς η εναλλακτική λύση, αλλά ο ΣΥΡΙΖΑ;

- Πιστεύω ακράδαντα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχασε την ευκαιρία να προβάλει ως δύναμη κυβερνητικής εναλλαγής. Προτίμησε ένα μοναχικό δρόμο που τον καθιστά κυρίως ανταγωνιστή του ΚΚΕ, για το ποιος θα είναι ο αυθεντικότερος εκφραστής μιας ορισμένης αριστεράς. Είναι στο χέρι του να πάρει την απόφαση: θέλει να καταγράφει δυνάμεις σ’ έναν περίκλειστο χώρο της ιστορικής παραδοσιακής αριστεράς ή θέλει να μπει στο αναγκαίο πεδίο μιας κυβερνητικής αριστεράς.

* Μα αφού σας περιγράφει ως νεοφιλελεύθερο κόμμα…

- Αν προσέξετε τη γλώσσα του ΣΥΡΙΖΑ θα διαπιστώσετε ότι θεωρεί το ΠΑΣΟΚ αριστερό κόμμα και την ηγεσία του δεξιά. Πρόκειται για πρωτόγονη ανάλυση που παραπέμπει στην τροτσκιστική λογική του εισοδισμού. Το ΠΑΣΟΚ στο σύνολό του είναι ο κορμός της κεντροαριστεράς. Οι τακτικισμοί του ΣΥΡΙΖΑ αφήνουν αδιάφορο τον κόσμο, ο οποίος απαιτεί εναλλακτική κυβερνητική πρόταση.

* Οι δημοσκοπήσεις, πάντως, δείχνουν να τον ευνοούν…

- Οποιος παραδίδεται στις δημοσκοπήσεις ρίχνει λευκή πετσέτα.

* Εσχάτως διακινείται πάλι από το κόμμα σας η θεωρία «του εσωτερικού εχθρού» και η «συνωμοσία των δημοσκόπων». Το συμμερίζεστε;

- Εγώ δεν συμμερίζομαι καμία θεωρία συνωμοσίας. Υπάρχει μια εκτεταμένη συνωμοσία εις βάρος του ελληνικού λαού και λέγεται κυβέρνηση της Ν.Δ. Οποιος στο ΠΑΣΟΚ δεν ασχολείται μόνο μ’ αυτό είναι ανάξιος της αποστολής που περιμένει ο λαός από μας.

ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 15/06/2008

Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΟΥ ΣΗΜΙΤΗ ΚΑΙ Η ΘΕΑΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Αρθρο του εκδότη της «Ε» και της «Κ.Ε.», για τη διαφωνία του Κώστα Σημίτη και του Γιώργου Παπανδρέου σχετικά με την κύρωση της Συνθήκης της Λισαβόνας, την πρόταση δημοψηφίσματος και τη μετέωρη διαγραφή του πρώτου από τον δεύτερο.

Ετσι είναι, αν έτσι νομίζετε…

Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ που ξεκίνησε στο ΠΑΣΟΚ με την ανταλλαγή επιστολών Κώστα Σημίτη και Γιώργου Παπανδρέου προκάλεσε θύελλα εντυπώσεων, ερωτήσεων, προβλέψεων. Ενα ζήτημα διαχρονικό: το παρελθόν, το παρόν, το μέλλον. Η εκκαθάριση του παρελθόντος, η πυγμή του παρόντος, η αναζήτηση κάποιας λύσης για το μέλλον. Ολα στο επίπεδο των εντυπώσεων, που τροφοδοτούν τον σχολιασμό, τις εικασίες και τις προγνώσεις.

ΤΟ ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ για τη «Νέα Συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ενωσης» ήταν η αιτία της σύγκρουσης. Αλλοι λένε η αφορμή, και διατυπώνουν τις αντίστοιχες υποθέσεις εργασίας: το ίδρυμα Σημίτη, παλαιότερες διαφωνίες, αμφισβήτηση από τον πρώην πρωθυπουργό του διαδόχου του, προσωπικές ευρωπαϊκές φιλοδοξίες του Κώστα Σημίτη (θεμιτές και όχι υποχρεωτικά ανεδαφικές).

Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ Σημίτη διατύπωνε διαφωνία για το δημοψήφισμα. Ο πρώην πρωθυπουργός επικαλέστηκε την πρακτική των δικών του κυβερνήσεων και εκείνων του Ανδρέα Παπανδρέου. Δεν ήταν μόνο πρακτική, προσθέτουμε. Η συνταγματική θεσμοθέτηση, δύο φορές από το ΠΑΣΟΚ, το 1986 και το 2001, ακολουθώντας τις αρχικές ρυθμίσεις της Νέας Δημοκρατίας, προβλέπει την κύρωση από μόνη τη Βουλή των Ευρωπαϊκών Συνθηκών. Αποκλείει τη διενέργεια δημοψηφίσματος χωρίς πρόταση του Υπουργικού Συμβουλίου και πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, ακόμη και για κρίσιμα εθνικά θέματα. Οταν είχαν την δυνατότητα για δημοψήφισμα δεν το έκαναν, τώρα που δεν την έχουν, το ζητάνε.

Η ΑΛΗΘΕΙΑ είναι ότι οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης ήθελαν να αποφύγουν, κατά το δυνατόν, τα δημοψηφίσματα για να επισπεύσουν την κύρωση από τις 27 χώρες. Γι’ αυτό αφαίρεσαν τη «συνταγματική» διάσταση και έμειναν σε λειτουργικές μάλλον ρυθμίσεις.Το δημοψήφισμα στην Ιρλανδία ματαίωσε την προσδοκία -τουλάχιστον της επίσπευσης. Στην Ελλάδα, η πρόταση ή, καλύτερα, η ανεκπλήρωτη ευχή του δημοψηφίσματος, δίχασε απλώς το ΠΑΣΟΚ…

ΕΙΝΑΙ ΕΚΠΛΗΚΤΙΚΟ πόσο ξεχνάμε την πραγματικότητα: τους θεσμούς, τον συσχετισμό δυνάμεων, το ουσιαστικό αποτέλεσμα. Από τους ηγέτες, μέσω των στελεχών και των σχολιαστών, στους οπαδούς. Αντικαθιστούμε την πραγματικότητα με τις εντυπώσεις. Αν ο Κώστας Σημίτης θέλησε, όπως φαίνεται, να διατηρήσει το καλό προφίλ της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ενωση, ο Γιώργος Παπανδρέου και το ΠΑΣΟΚ αποφάσισαν από τη μία να ψηφίσουν «ναι» στη Βουλή για τη Συνθήκη της Λισαβόνας, συντασσόμενοι με τη Νέα Δημοκρατία ως ευρωπαϊστές, και από την άλλη, ως δημοκράτες, συμμαχώντας με την αριστερά (που ψήφισε «όχι») να ζητήσουν ένα δημοψήφισμα που δεν θα γινόταν…

Η ΘΕΑΜΑΤΙΚΗ απόφαση του Γιώργου Παπανδρέου να διαγράψει τον Κώστα Σημίτη από την κοινοβουλευτική ομάδα του ΠΑΣΟΚ έμεινε μετέωρη. Χωρίς επιστολή στον πρόεδρο της Βουλής, κανένα μέλος της κοινοβουλευτικής ομάδας δεν διαγράφεται. Οπως δεν διαγράφεται και το κυβερνητικό παρελθόν ενός κόμματος. Μάχη εντυπώσεων, επίδειξη πυγμής. Γροθιά που σηκώνεται και δεν ακουμπάει τον άλλον. «Κάνε ό,τι νομίζεις».

ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΟΣ, ΤΩΡΑ, ο Κώστας Σημίτης από τις κομματικές δουλείες, θα εκφράζεται χωρίς δεσμεύσεις. Απειλούνται μόνο αυτοί που τυχόν θα συμφωνούν μαζί του. Αυτοί ας σταθμίζουν κόστος και κέρδος και ας αποφασίζουν κατά περίπτωση. Στο ενωμένο και δυνατό ΠΑΣΟΚ…

Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ του Κώστα Σημίτη ήταν πραγματική και διπλή: πρώτα η δήλωση -ή απειλή- δημοσίευσης της επιστολής διαφωνίας του (μετά την παραλαβή της, κατά το πολιτικώς ορθόν), έπειτα η σαφής αμφισβήτηση της ηγεσίας του διαδόχου του. Η απάντηση με τη μετέωρη διαγραφή και την αξίωση υποταγής στην, ανεδαφική έστω, δημοψηφισματική πρόταση ήταν θεαματική επίδειξη ισχύος. Μοιάζει να σφυρηλατεί την ενότητα του ΠΑΣΟΚ. Ετσι είναι, όμως;

[Του ΘΑΝΑΣΗ ΤΕΓΟΠΟΥΛΟΥ, ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 15/06/2008]

ΚΑΙ ΣΤΑ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΓΡΑΦΕΙΑ ΠΑΙΖΕΤΑΙ ΕΝΑ ΔΡΑΜΑ!

Να διαβάσουμε και το “Βήμα”. Είναι ξεκάθαρο ότι εδώ όλοι θέλουν να παίζεται ένα “δράμα”! Βεβαίως έχουν ετοιμάσει τους ερμηνευτές του “δράματος”, έχουν ονοματίσει τους πρωταγωνιστές, ενδεχομένως ξέρουν το τέλος του… Το “κουφό” είναι ότι διαβάζω στο “Βήμα ότι “την Τρίτη στη Βουλή [ο Σημίτης] διασταυρώθηκε με τον Α. Λοβέρδο και ζήτησε να μάθει αν το ΠαΣοΚ προτείνει δημοψήφισμα”! Κάποιοι θέλουν να μας τρελάνουν: ή το “Βήμα” ή ο Σημίτης! Δηλαδή, για ένα τόσο σημαντικό θέμα ο Σημίτης συνάντησε τυχαία σ’ ένα διάδρομο στη Βουλή τον Λοβέρδο και παρεμπιπτόντως τον ρώτησε εάν το ΠΑΣΟΚ προτείνει δημοψήφισμα; Αυτό δεν ταιριάζει σε έναν σοβαρό πολιτικό. Ήταν δύσκολο να πάει να βρει τον Παπανδρέου ή να του τηλεφωνήσει και να μάθει από πρώτο χέρι και επισήμως για τη θέση του Κινήματος; Μένουμε άναυδοι με την ελαφρότητα που αντιμετώπισε το θέμα.

Η διαγραφή Σημίτη άνοιξε το κουτί της Πανδώρας

Το δράμα του ΠαΣοΚ – Ολόκληρο το παρασκήνιο

* Εκφοβισμοί και νέες αντιδράσεις * Τα επίσημα συμβούλια, τα κομματικά διαβούλια, οι μυστικοσύμβουλοι, τα στελέχη και οι σχεδιασμοί * Η θέση του κ. Ευ. Βενιζέλου και τα σενάρια για το μέλλον * Ο διπλός εφιάλτης των εκλογών και των δημοσκοπήσεων

Σε κρίση βυθίζεται το ΠαΣοΚ. Η σύγκρουση Σημίτη-Παπανδρέου άνοιξε το κουτί της Πανδώρας με απρόβλεπτες εξελίξεις. Το παρασκήνιο είναι έντονο, οι διαβουλεύσεις πυροδοτούν φήμες και σενάρια. Πάνω από το ΠαΣοΚ πλανάται ο εφιάλτης της διπλής κάλπης και μιας, ενδεχομένως διαλυτικής, εκλογικής ήττας. * [Το ΒΗΜΑ, 15/06/2008, σελ. Α4-10]

Το δράμα του ΠαΣοΚ

ΜΕΛΕΤΑΤΕ… ΠΑΠΑΧΕΛΑ!

Νομίζω ότι είναι χρήσιμα τα άρθρα που παραθέτω από την “Καθημερινή” για να ξέρουμε πώς βλέπουν τις εξελίξεις στο ΠΑΣΟΚ κάποιοι δημοσιογράφοι, τους οποίους έχουμε επικρίνει ουκ ολίγες φορές. Δεν σημαίνει ότι επικροτούμε τις απόψεις τους. Κάθε άλλο. Μας είναι χρήσιμες για να μπορούμε να γνωρίσουμε κι εκείνους που “ενδιαφέρονται” για το καλό του ΠΑΣΟΚ και του τόπου [!]. Όταν ο Παπαχελάς γράφει, ας πούμε, ότι ο Ανδρέας Παπανδρέου διέλυσε την κρατική διοίκηση και τα πανεπιστήμια, σου ‘ρχεται να πάρεις ανάποδες στροφές και να βρίζεις θεούς και δαίμονες εξαιτίας της απλοϊκότητας με την οποία προβάλλει σκέψεις και συμπεράσματα. Με εφτά λέξεις ο Παπαχελάς κατάργησε τον Ανδρέα Παπανδρέου. Δεν είναι της στιγμής να αντιπαραθέσω επιχειρήματα στη θέση που διατυμπανίζεται πλέον μεγαλοφώνως ότι στις επόμενες εκλογές η κυβέρνηση συνεργασίας θα είναι μονόδρομος! Αυτό βεβαίως θα το δείξουν οι εξελίξεις και ποιοι εργάζονται προς την κατεύθυνση των κυβερνήσεων συνεργασίας.

Σκίτσο του Ηλία Μακρή από την “Καθημερινή”

Μια διαγραφή με πολύ… μέλλον

Ποιοι είναι οι άνθρωποι που λείπουν σήμερα από την πολιτική; Πρώτα απ’ όλα οι σοβαροί άνθρωποι. Δεύτερον, οι άνθρωποι που έχουν αποδείξει ότι μπορούν να μανατζάρουν τη χώρα και να φέρουν σε πέρας δύσκολα έργα. Τρίτον, οι άνθρωποι που είναι πραγματικά κεντρώοι, δεν φοράνε ιδεολογικές παρωπίδες, αλλά αντιλαμβάνονται πως τα σλόγκαν περασμένων δεκαετιών δεν έχουν καμία θέση στην εποχή της παγκοσμιοποίησης. Τέταρτον, οι πολιτικοί που ξέρουν να γράφουν στα παλιά τους τα παπούτσια το κόμμα, την επετηρίδα του και τις ισορροπίες του όταν πρόκειται να πάρουν σοβαρές αποφάσεις. Το ΠΑΣΟΚ είχε έναν τέτοιο πολιτικό… και τον διέγραψε.

Μπορώ να καταλάβω όσους δεν χώνεψαν και δεν χωνεύουν τον Κώστα Σημίτη. Δεν είναι ο τύπος που συγκινεί τα πλήθη ή με τον οποίο θέλεις απαραίτητα να πας μαζί στα μπουζούκια. Θα έλεγε κανείς πως η γοητεία του είναι ότι σε κάνει να νιώθεις πως είναι το φάρμακο που πρέπει να καταπιείς για να γίνεις καλά. Η ιστορία θα είναι όμως πολύ πιο «καλή» μαζί του απ’ ό,τι, π.χ., με τον Ανδρέα Παπανδρέου. Ο Ανδρέας πήρε τον ρου της Ιστορίας και τον έστριψε με τα χέρια του εκεί που ήθελε, αλλά μαζί με τα καλά που έκανε, άφησε πίσω του ένα στρεβλό σύστημα αξιών και κοινωνικής ιεράρχησης, διέλυσε την κρατική διοίκηση και τα πανεπιστήμια. Από την ώρα που πήρε την εξουσία, δεν έκτισε πάνω σε αυτό που ορθώς γκρέμισε.

Οχι ότι ο κ. Σημίτης ήταν χωρίς πολλά και δομικά ελαττώματα. Προσωπικώς έβρισκα πάντοτε αντιπαθές ένα εσωστρεφές και αγοραφοβικό σύστημα γύρω του, που δούλευε με τους «δικούς του» και έβλεπε παντού εχθρούς. Δεν κατάλαβα ποτέ γιατί άφησε γύρω του τον ιστό της διαφθοράς να εξαπλωθεί, έστω και αν σε ένα βαθμό ήταν τα λύτρα που έπρεπε να πληρώσει για να έχει την ησυχία του από τους εσωκομματικούς και επιχειρηματικούς βαρώνους. Επίσης, δεν κατάλαβα γιατί έχασε την πυξίδα του κατά τη δεύτερη τετραετία, σχεδόν σαν να είχε χάσει μερικές σελίδες με στόχους από το περίφημο μπλοκάκι και να μην ήξερε τι να κάνει. Και τέλος, ποτέ δεν κατάλαβα πώς ένας τόσο έμπειρος πολιτικός κατάφερε να κακομεταχειρισθεί τόσο πολύ την υστεροφημία του, με αποκορύφωμα τη συμπεριφορά του μετά τις 16 Σεπτεμβρίου 2007.

Από εκεί και πέρα όλοι αντιλαμβάνονται ότι το ΠΑΣΟΚ έχει ένα τεράστιο πρόβλημα στον κεντρώο χώρο. Διαγράφοντας τον κ. Σημίτη, είναι αδύνατον να δει κανείς πώς θα κερδίσει ψήφους, αντιθέτως διαισθάνεται κάποιος πως ο κ. Παπανδρέου έχει επιλέξει το «μικρό και όμορφο» αλλά δικό του ΠΑΣΟΚ. Ολοι μας διαισθανόμαστε πως το πολιτικό σκηνικό θα αλλάξει ραγδαία, καθώς όλα δείχνουν ότι στις επόμενες εκλογές η κυβέρνηση συνεργασίας θα είναι μονόδρομος. Γιατί, όσο και να βολεύει βραχυπρόθεσμα την κυβέρνηση η έλλειψη αντίπαλου δέους, από κάποιο σημείο και μετά αρχίζει να δηλητηριάζει το πολιτικό σκηνικό και να τραβάει τους πάντες προς τα κάτω. Και επειδή η φύση απεχθάνεται το κενό, είναι φυσικό να περιμένουμε να γεννηθούν νέες ιδέες, νέα σχήματα και κάποια ώρα νέοι ηγέτες. Το ζητούμενο, τουλάχιστον για την Κεντροαριστερά, δεν είναι να διεκδικήσει την εξουσία χωρίς τον Σημίτη, αλλά πώς θα βρει τον Σημίτη συν τον σοβαρό, κεντρώο, ικανό και χωρίς εξαρτήσεις ηγέτη, που θα τολμήσει εκεί που δείλιασε ή έκανε πίσω ο πρώην πρωθυπουργός. [Tου Aλέξη ΠαπαχελάΜΕΛΕΤΑΤΕ, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 15/6/2008]

Ο ΣΚΛΗΡΟΣ ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΤΟΥ ΣΗΜΙΤΗ

Εσωκομματικός αμφισβητίας, δελφίνος, αρχηγός, παράγων της ήττας

Η αλήθεια είναι ότι η εξέλιξη αυτή δεν είναι η καλύτερη για έναν επί οκταετία πρωθυπουργό και πρόεδρο του Κινήματος. Η πορεία του Κ. Σημίτη προς την κορυφή, άλλωστε, ήταν ένας σκληρός μαραθώνιος. Και μόνο το γεγονός ότι παρέμεινε για πάνω από 20 χρόνια στα ανώτατα κλιμάκια ενός κόμματος, που ο ίδιος θεωρούσε πως δεν τον εξέφραζε, καταδεικνύει ότι πρόκειται για ένα σκληροτράχηλο και στοχοπροσηλωμένο άτομο. Μπορεί να ένιωθε συχνά αποστροφή και για το κόμμα του και για τους συντρόφους του, αλλά είχε διαβλέψει σωστά ότι το «πράσινο» όχημα οδηγούσε στην εξουσία. Γι’ αυτό κι όταν ξέσπασε η μεγάλη εσωκομματική κρίση της πρώτης περιόδου του ΠΑΣΟΚ, ο ίδιος εμμέσως πλην σαφώς εγκατέλειψε τους συντρόφους του της Δημοκρατικής Αμυνας.

Συνεπής στις αντιλήψεις του: Αναμφίβολα, η μακρά πορεία του σ’ ένα περιβάλλον, εντός του οποίου ο ίδιος δεν ένιωθε και πολύ άνετα, επικαθόρισε και την ψυχολογία και τη συμπεριφορά του. Εάν από τη φύση του ήταν συγκρατημένος και εσωστρεφής, η θητεία του στο ΠΑΣΟΚ τον κατέστησε κρυψίνοα. Πρέπει, ωστόσο, να του αναγνωριστεί ότι, παρά τους κατά καιρούς ελιγμούς του, παρέμεινε φορέας πολιτικών αντιλήψεων και δεν εξέπεσε στην κατηγορία των «πολιτικών υπαλλήλων». Και μάλιστα, με τον τρόπο του κατά βάση παρέμεινε συνεπής με τις αντιλήψεις του.

Η μετάβαση του Κ. Σημίτη από την κατάσταση του πολιτικά ιδιόρρυθμου στην κατάσταση του εσωκομματικού αμφισβητία άρχισε το 1987–88, αμέσως μετά την παραίτησή του από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Ηταν το βήμα, με το οποίο ενέταξε τον εαυτό του στη χορεία των δελφίνων.

Η κριτική του προς τον Α. Παπανδρέου, δειλή αλλά συνεπής, εντεινόταν όταν οι συνθήκες το επέτρεπαν και υποχωρούσε όταν η θερμοκρασία ανέβαινε. Η τακτική Σημίτη ήταν απλή στη σύλληψη και έμοιαζε με σχοινοβασία: Αμφισβητούσε τον αρχηγό του και επέκτεινε την κριτική του σε πτυχές της κυβερνητικής πολιτικής για να ανεβάζει τις μετοχές του στην κοινωνία. Δεν ακολούθησε, όμως, ποτέ γραμμή μετωπικής σύγκρουσης.

Εάν ο ιδρυτής τον έδιωχνε από το ΠΑΣΟΚ θα έπρεπε να δοκιμάσει την τύχη του στην πολιτική σκηνή με τις δικές του δυνάμεις. Κι αυτό δεν το ήθελε με τίποτα, προφανώς, επειδή γνώριζε τις συνέπειες. Με άλλα λόγια, έπαιζε στο όριο. Ο Κ. Σημίτης δεν διεγράφη για δύο λόγους: Πρώτον, ο Α. Παπανδρέου διαφωνούσε μαζί του και τον αντιπαθούσε, αλλά τον θεωρούσε εκφραστή ενός ρεύματος και ως τέτοιον τον ανεχόταν. Και δεύτερον, γιατί σε κρίσιμες στιγμές οι Γ. Γεννηματάς, Κ. Λαλιώτης και Α. Τσοχατζόπουλος παρενέβησαν κατευναστικά στον αρχηγό για να αποτρέψουν τη λήψη πειθαρχικών μέτρων.

Λυτρωτική λύση: Η εκλογή του Κ. Σημίτη οφείλεται σε πολύ μεγάλο βαθμό στο γεγονός ότι στο διάστημα 1994–95 ο ασθενής Α. Παπανδρέου, ανεχόμενος τα καμώματα της συζύγου του Δήμητρας, είχε προκαλέσει βάναυσα την κοινή γνώμη. Με τον τρόπο αυτό, είχε κατ’ αντιδιαστολή αναγορεύσει τον εσωκομματικό αντίπαλό του σε λυτρωτική λύση. Τα ΜΜΕ είχαν φιλοτεχνήσει συστηματικά και επίμονα το πορτρέτο του σοβαρού καθηγητή και αποτελεσματικού διαχειριστή.

Ως ηγέτης, ο Κ. Σημίτης αντιμετώπισε τα στελέχη με λογική φατρίας και όχι με αξιοκρατικά κριτήρια. Στην πραγματικότητα, δεν μπόρεσε ποτέ να υπερβεί τον ρόλο του ομαδάρχη, να αρθεί στο ύψος του αξιώματός του και να συμπεριφερθεί ως πρόεδρος όλου του ΠΑΣΟΚ. Οι αιτίες που τον εξώθησαν στο περιθώριο είναι οι ίδιες που τον εκτόξευσαν στην ηγεσία. Το 1996, κέρδισε την εσωκομματική μάχη, λόγω δημοσκοπήσεων, επειδή το ΠΑΣΟΚ θεωρούσε ότι αυτός ήταν ο νικηφόρος. Το 2003, το ίδιο κόμμα αξιωματούχων τον θεώρησε παράγοντα ήττας. Και τον πίεσε εμμέσως πλην σαφώς να δρομολογήσει τη διαδοχή του. Εάν υποχώρησε δεν το έκανε τόσο επειδή πιέστηκε, όσο επειδή δεν ήθελε να πιει το πικρό ποτήρι της εκλογικής πανωλεθρίας.

Ο τρόπος που μεθόδευσε τη διαδοχή του είναι αποκαλυπτικός μιας νοοτροπίας. Προώθησε με ανακτορικό τρόπο τον Γ. Παπανδρέου στην προεδρία, δίνοντάς του το «δακτυλίδι». Δεν ήταν μόνο ότι τον είχε στηρίξει το 1996 στην κρίσιμη μάχη της διαδοχής. Ηταν κυρίως το γεγονός ότι ο πρωτότοκος του ιδρυτή ήταν μακράν το δημοφιλέστερο στέλεχος του ΠΑΣΟΚ.

Ο θάνατος του πατέρα κατά μια τραγική ειρωνεία λειτούργησε σαν εφαλτήριο για την πολιτική απογείωση του υιού. Αν και ο Γιώργος δεν ήταν κι ούτε παρουσιαζόταν σαν πολιτική προέκταση του Ανδρέα, η πολιτική κληρονομιά των Παπανδρέου πέρασε σε αυτόν μ’ έναν αδιόρατο αλλά πολύ αποτελεσματικό τρόπο. Φωτισμένος από την αρχέγονη ακτινοβολία της «δυναστείας», μέσα σε ελάχιστο χρόνο, ο «Γιωργάκης» απέκτησε στα μάτια της κοινωνίας ανάστημα πολιτικού πρωταγωνιστή. Δεν ήταν πια ο «αδύναμος πρίγκιπας», αλλά ο κληρονόμος.

Σημαντικό ρόλο για τη μεθόδευση της διαδοχής έπαιξε και το γεγονός ότι ο Κ. Σημίτης θεωρούσε πως με τον Γ. Παπανδρέου το ΠAΣOK δεν θα απομακρυνόταν από τον δρόμο στον οποίο ο ίδιος το είχε στρέψει. Ο διάδοχος δεν επρόκειτο να αναζητήσει μια σύγχρονη εκδοχή της ανδρεοπαπανδρεϊκής πολιτικής. Mε άλλα λόγια, προωθώντας τον υιό, έθαβε οριστικά την ιδεολογική κληρονομιά του πατέρα. H διαδοχή, λοιπόν, ήταν περισσότερο συνέχεια παρά τομή.

Ασφυκτικές πιέσεις: Πολύ σύντομα φάνηκε ότι στις σχέσεις των δύο άρχισαν να συσσωρεύονται νέφη. Ο Κ. Σημίτης ασκούσε ασφυκτικές πιέσεις στον νέο αρχηγό να γίνει απολογητής των πεπραγμένων της οκταετίας, όταν η λαϊκή ετυμηγορία και η γνώμη των πολιτών ήταν προς την αντίθετη κατεύθυνση. Εκτός αυτού, ο πρώην πρωθυπουργός θα ήθελε ο διάδοχός του να τον συμβουλεύεται συστηματικά.

Το βιβλίο «Πολιτική για μια δημιουργική Ελλάδα» και η ομιλία του συγγραφέα στην εκδήλωση παρουσίασής του, το φθινόπωρο 2005, ήταν ένα εκκωφαντικό πολιτικό παρών. Ο Κ. Σημίτης δεν μεθόδευε την επιστροφή του στην ηγεσία του ΠΑΣΟΚ. Ηθελε, όμως, να επηρεάζει άμεσα τη χάραξη της πολιτικής γραμμής, αλλά και να κατοχυρώσει ρόλο στις εσωκομματικές εξελίξεις.

Η διάλεξη του πρώην πρωθυπουργού στην ειδική εκδήλωση του ΟΠΕΚ τον Ιανουάριο 2007 δεν ήταν μόνο μια κριτική στο πολιτικό σύστημα. Ηταν και μια έμμεση κριτική στον τρόπο που ο Γ. Παπανδρέου διευθύνει πολιτικά το ΠΑΣΟΚ. Εκείνη τη φορά κεντρικός στόχος του δεν ήταν, όπως τις προηγούμενες, να υπερασπίσει τα πεπραγμένα της πρωθυπουργικής θητείας του. Ηταν να στείλει το μήνυμα ότι διαθέτει λύσεις για τα προβλήματα της χώρας σε μια εποχή που ο διάδοχός του εμφανιζόταν αναποτελεσματικός, χωρίς πολιτική στρατηγική και προγραμματικό λόγο.

Στήριξη Βενιζέλου: Μετά την εκλογική ήττα του Σεπτεμβρίου 2007, ο Κ. Σημίτης στήριξε αποφασιστικά τον Ευ. Βενιζέλο. Το γεγονός, μάλιστα, ότι ο υποψήφιος για την προεδρία πήγε την επομένη των εκλογών να «φιλήσει το χέρι» του πρώην πρωθυπουργού τον ταύτισε με τον Σημιτισμό. Αυτός ήταν ένας από τους βασικούς λόγους που έχασε τη μάχη για την προεδρία.

Η μεγάλη αντίφαση του «ιστορικού ΠΑΣΟΚ» είναι ότι όρθωσε το ανάστημά του για να υπερασπίσει τον Γ. Παπανδρέου, με τον οποίον έχει ελάχιστη σχέση στο ιδεολογικοπολιτικό επίπεδο. Μέσω αυτού, όμως, πήρε μια καθυστερημένη εκδίκηση από τον Σημιτισμό, υποστηρίζοντας ένα όνομα και όχι έναν ηγέτη, τον εκπρόσωπο μιας πολιτικής δυναστείας κι όχι τον εκφραστή μιας πολιτικής στρατηγικής. Ετσι εξηγείται το γεγονός ότι ένας μεγάλος αριθμός στελεχών και μελών υποστήριξε τόσο σθεναρά τον ηττημένο αρχηγό, ενώ τον θεωρούσε όχι μόνον ιδεολογικοπολιτικά διαφορετικό, αλλά και ακατάλληλο για ηγέτη.

Από εκεί και πέρα, οι σχέσεις του σημερινού προέδρου με τον προηγούμενο πέρασαν οριστικά στη ζώνη της αντιπαλότητας. Η ρήξη αυτών των ημερών μπορεί να μην ήταν προδιαγεγραμμένη, αλλά το κλίμα ήταν έτοιμο για μια τέτοια εξέλιξη.

ΔΙΧΑΖΕΙ ΤΗ ΒΑΣΗ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ Η «ΔΙΑΓΡΑΦΗ»;

Το 50% των ψηφοφόρων του κόμματος θεωρεί ότι αποδυναμώνεται ο Γ. Παπανδρέου, ενώ το 43% δεν θεωρεί απίθανη τη διάσπαση

Τον πλήρη διχασμό της βάσης του ΠΑΣΟΚ φαίνεται να προκαλεί η προσωπική επιλογή του κ. Γ. Παπανδρέου να διαγράψει από την κοινοβουλευτική ομάδα του κόμματός του τον πρώην πρωθυπουργό Κώστα Σημίτη. Η πλειοψηφία των ψηφοφόρων της αξιωματικής αντιπολίτευσης, μάλιστα, πιστεύει πως η απόφαση του κ. Παπανδρέου όχι μόνον δεν ενισχύει, αλλά αποδυναμώνει τη θέση του μέσα στο ΠΑΣΟΚ, ενώ το 43% εξ αυτών εκφράζει πλέον ανησυχία ακόμη και για τη διάσπαση του κόμματος.

Τα αποκαλυπτικά αυτά στοιχεία είναι τα βασικά συμπεράσματα της έκτακτης τηλεφωνικής έρευνας που διεξήγαγε -την Παρασκευή, αμέσως μετά τη διαγραφή Σημίτη- η Public Issue για την «Κ», η οποία επιβεβαιώνει τον αιφνιδιασμό και την αμηχανία των ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ μετά τις τελευταίες εξελίξεις.

Σε κάθε περίπτωση όσοι έσπευσαν ήδη από την Παρασκευή να προβλέψουν ότι η απρόσμενη πολιτική πυγμή που επέδειξε ο κ. Παπανδρέου θα αποτυπωθεί με θετικό τρόπο για τον ίδιο στην κοινή γνώμη, δεν φαίνεται να δικαιώνονται. Είναι μάλιστα εντυπωσιακό ότι στο σύνολο των ψηφοφόρων, ο κ. Παπανδρέου φαίνεται πλέον ακόμη πιο αποδυναμωμένος, στοιχείο που προφανώς επιβεβαιώνει όσους από την πρώτη στιγμή διaφώνησαν με την απόφασή του επικαλούμενοι το επιχείρημα ότι «πρώην πρωθυπουργοί δεν διαγράφονται από το κόμμα τους».

Ας δούμε όμως τα στοιχεία αναλυτικά: Από το σύνολο των ερωτηθέντων μόνον το 32% έκρινε «μάλλον σωστή κίνηση» τη διαγραφή Σημίτη (πίν. 1), ενώ το 41% την αποδοκίμασε. Εσφαλμένη τη χαρακτήρισε και το 41% των ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ, με το 40% ωστόσο να πιστεύει το αντίθετο, αναδεικνύοντας έτσι το απολύτως διχαστικό αποτέλεσμα που επέφερε η επιλογή Παπανδρέου στη βάση της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Αξιοσημείωτο είναι ότι στους ψηφοφόρους της Ν.Δ. η διαγραφή του κ. Σημίτη αποδοκιμάστηκε ακόμη πιο έντονα (52% τη χαρακτήρισαν λάθος, 43% σωστή), γεγονός που μπορεί να εξηγηθεί και από τη συμπάθεια με την οποία ενδεχομένως εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται ο πρώην πρωθυπουργός από κάποιους ψηφοφόρους του μεσαίου χώρου.

Aκόμη πιο προβληματικά για τον κ. Παπανδρέου είναι τα συμπεράσματα της έρευνας που διερεύνησε αν με την επίμαχη απόφασή του ενίσχυσε τη θέση του στο κόμμα του (πίν. 2). Μόνον το 29% του συνόλου και το 33% των ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ υιοθετεί αυτή την εκτίμηση, ενώ αντιθέτως το 50% του συνόλου, αλλά και της βάσης του ΠΑΣΟΚ, θεωρεί ότι ο κ. Παπανδρέου με τη διαγραφή Σημίτη αποδυναμώθηκε ακόμη περισσότερο.

Ετσι εξηγείται άλλωστε ότι το 51% της κοινής γνώμης δεν θεωρεί πλέον ως «απίθανο» το σενάριο της διάσπασης του ΠΑΣΟΚ (πίν. 3), ενδεχόμενο που χαρακτηρίζει ως πιθανό και το 43% των ψηφοφόρων της αξιωματικής αντιπολίτευσης, όσοι δηλαδή -παρεμπιπτόντως υπενθυμίζεται- στήριξαν τον κ. Βενιζέλο στις ενδοκομματικές εκλογές του Νοεμβρίου.

Μεγάλο ενδιαφέρον, τέλος, παρουσιάζει ένα ποιοτικό στοιχείο που προέκυψε από την «εξέταση» της επιλογής του κ. Παπανδρέου σε συνάρτηση με το μορφωτικό επίπεδο των ερωτηθέντων. Οι έχοντες ανώτερη μόρφωση κατ’ εξοχήν επέκριναν ως εσφαλμένη τη διαγραφή Σημίτη (48% τη χαρακτήρισαν λάθος και μόνο 27% σωστή), εν αντιθέσει με τους απόφοιτους δημοτικού οι οποίοι σε ποσοστό 37% την επιδοκίμασαν και μόνον 32% την αποδοκίμασαν. Στοιχείο που προφανώς θα προβληματίσει όσους εισηγήθηκαν στον κ. Παπανδρέου την ακραία λύση της διαγραφής…

Η ταυτότητα της έρευνας: Η έρευνα έγινε από την Public Issue τηλεφωνικά στις 13/6/2008, με προσωπικές συνεντεύξεις σε πανελλαδικό δείγμα 583 άτομων και σταθμίστηκε, εκ των υστέρων ως προς την ψήφο των βουλευτικών εκλογών του 2007. [Του Κωνσταντίνου Ζούλα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 15/6/2008]

ΤΟ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ ΤΗΣ ΡΗΞΗΣ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ – ΣΗΜΙΤΗ, ΤΙ ΣΥΖΗΤΗΘΗΚΕ ΣΤΟΝ «ΠΡΩΙΝΟ ΚΑΦΕ», ΠΟΙΟΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΑΝ ΤΗ «ΣΚΛΗΡΗ ΓΡΑΜΜΗ»

Ας δεχτούμε καταρχήν τις “δημοσιογραφικές πληροφορίες” για το “παρασκήνιο” κι ας ικανοποιήσουμε και τη δική μας περιέργεια για το πώς έφτασαν τα πράγματα εκεί που είναι τώρα…

Τρεις επιστολές και μια «διαγραφή»

Στοιχεία πολιτικού θρίλερ με πολλές διακυμάνσεις είχε το παρασκήνιο της «διαγραφής» του πρώην πρωθυπουργού κ. Κ. Σημίτη από τον κ. Γ. Παπανδρέου, λιγότερο από πέντε χρόνια μετά την παράδοση του «δαχτυλιδιού» της ηγεσίας από τον πρώτο, στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ.

Το εικοσιτετράωρο που μεσολάβησε από το μεσημέρι της Τετάρτης και την παραλαβή της επιστολής, με την οποία ο κ. Κ. Σημίτης διαφώνησε δημοσίως με την επιλογή του ΠΑΣΟΚ να ζητήσει δημοψήφισμα για τη Συνθήκη της Λισσαβώνας, μέχρι την Πέμπτη, οπότε και ο κ. Γ. Παπανδρέου του απάντησε, θέτοντάς τον ουσιαστικά εκτός κόμματος, χαρακτηρίστηκε από αλλεπάλληλες συσκέψεις στη Χαριλάου Τρικούπη, στη διάρκεια των οποίων εξετάστηκε πλήθος εναλλακτικών σεναρίων. Από την ήπια αντίδραση προς τον πρώην πρωθυπουργό, μέχρι το πλέον ακραίο, δηλαδή αυτό της «διαγραφής» του, το οποίο και τελικώς υιοθετήθηκε από τον κ. Γ. Παπανδρέου. Το χρονικό τους έχει ως εξής:

«Ανάλυση» και αντιδράσεις: Η επίδοση της επιστολής του κ. Κ. Σημίτη στο γραφείο του προέδρου του ΠΑΣΟΚ και η ταυτόχρονη δημοσιοποίησή της στα ΜΜΕ, γύρω στις 2 το μεσημέρι της Τετάρτης σήμανε συναγερμό στη Χαριλάου Τρικούπη. Ο προγραμματισμένος για τις τρεις «πρωινός καφές», με τη συμμετοχή των κ. Ν. Αθανασάκη Γ. Ραγκούση, Γ. Παπακωνσταντίνου, Δ. Ρέππα, Φιλ. Πετσάλνικου, Χ. Καστανίδη, Π. Μπεγλίτη και στενών συνεργατών του κ. Γ. Παπανδρέου, όπως οι κ. Π. Γερουλάνος και Ρεγγίνα Βάρτζελη, είχε ως προγραμματισμένο αντικείμενο τη στρατηγική του ΠΑΣΟΚ το επόμενο διάστημα. Ομως αυτή, ως ήταν αναμενόμενο, ουδέποτε συζητήθηκε. Η σύσκεψη αναλώθηκε στην «ανάλυση» της επιστολής του πρώην πρωθυπουργού και στους πιθανούς τρόπους μιας πρώτης αντίδρασης.

Ολοι συμφώνησαν πως η κίνηση του κ. Κ. Σημίτη είχε σαφώς ευρύτερη πολιτική στόχευση από τη δημόσια καταγραφή της διαφωνίας του με το δημοψήφισμα για τη νέα Συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Βασικά επιχειρήματα, όλων, ήταν αφ’ ενός η επιλογή του κ. Κ. Σημίτη να τη δημοσιοποιήσει πριν καλά καλά παραληφθεί από το γραφείο του κ. Γ. Παπανδρέου και αφ’ ετέρου το ύφος της και κυρίως η αποστροφή περί «κυβερνήσεων του πατέρα σου και των δικών μου» που θεωρήθηκε απαξιωτική για τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ.

Δύο γραμμές: Ομως, ενώ στην «ανάγνωση» της επιστολής υπήρξε ομοφωνία στον τρόπο διαχείρισής της, σύμφωνα με πληροφορίες, σύντομα διαμορφώθηκαν δύο γραμμές: Η πρώτη, με κύριους εκφραστές τους κ. Γ. Ραγκούση και Ν. Αθανασάκη, πρότεινε την επιθετική αντιμετώπιση του κ. Κ. Σημίτη, με βασικό επιχείρημα ότι σε διαφορετική περίπτωση το ηγετικό προφίλ του κ. Γ. Παπανδρέου θα δεχόταν μη αναστρέψιμο πλήγμα και θα άνοιγε ένας νέος κύκλος αμφισβήτησης των επιλογών του από τους βαρώνους του ΠΑΣΟΚ. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι κ. Φ. Πετσάλνικος, Χ. Καστανίδης και Π. Μπεγλίτης, που σημείωσαν πως εάν ο κ. Γ. Παπανδρέου δεν σηκώσει το γάντι που του πέταξε ο κ. Κ. Σημίτης, «θα είναι καλύτερα να παραδώσει τα κλειδιά της Χαριλάου Τρικούπη και να φύγει», προειδοποιώντας πως ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ διατρέχει τον κίνδυνο μιας νέας εσωκομματικής κρίσης το φθινόπωρο. Πιο μετριοπαθείς υπήρξαν κατά κύριο λόγο ο κ. Δ. Ρέππας και η κ. Ρεγγίνα Βάρτζελη, που τάχθηκαν υπέρ της υποβάθμισης από τη Χαριλάου Τρικούπη της πρωτοβουλίας Σημίτη, με το σκεπτικό ότι θα έπρεπε να αποφευχθεί μια νέα κρίση κορυφής στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Ομως, ύστερα από μακρά συζήτηση συμφώνησαν να εκδοθεί μια σκληρή ανακοίνωση καταδίκης του πρώην πρωθυπουργού από τον κ. Γ. Παπακωνσταντίνου.

Η θέση του Κ. Λαλιώτη: Σημειώνεται, πως με τη λογική της υποβάθμισης της παρέμβασης Σημίτη συντάχθηκε, κατά πληροφορίες, και ο κ. Κ. Λαλιώτης -που είχε προστεθεί στη σύνθεση- καθώς εκτίμησε πως με δεδομένη την «εχθρική» στάση συγκεκριμένων ΜΜΕ έναντι του κ. Γ. Παπανδρέου ο τελευταίος πιθανότατα θα έβγαινε ηττημένος από ένα «επικοινωνιακό μπρα-ντε-φερ» με τον πρώην πρωθυπουργό.

Τελικά, ο κ. Γ. Παπανδρέου, που βρισκόταν σε ανοικτή γραμμή με τους επιτελείς του, υιοθέτησε το πρώτο σκεπτικό και έδωσε εντολή να υπάρξει την Τετάρτη το απόγευμα ως πρώτη αντίδραση η σκληρή ανακοίνωση του κ. Γ. Παπακωνσταντίνου, μέσω της οποίας η επιστολή του πρώην πρωθυπουργού χαρακτηριζόταν «ακατανόητη» και η Χαριλάου Τρικούπη υπενθύμιζε πως το 2005 ο κ. Κ. Σημίτης είχε ταχθεί υπέρ της διεξαγωγής δημοψηφίσματος για το Ευρωσύνταγμα. Στην ίδια σύσκεψη συμφωνήθηκε επίσης, ο κ. Γ. Παπανδρέου να καταφέρει ένα δεύτερο «πλήγμα» προς τον κ. Κ. Σημίτη, την επομένη, μέσω της απαντητικής του επιστολής προς τον πρώην πρωθυπουργό.

Η δεύτερη πράξη του δράματος παίχθηκε το βράδυ της Τετάρτης, μετά την ψηφοφορία για τη νέα Συνθήκη, στο γραφείο του προέδρου του ΠΑΣΟΚ στη Βουλή.

Στους σταθερούς επιτελείς του κ. Γ. Παπανδρέου προστέθηκε και ο κ. Χρ. Παπουτσής, κατ’ ορισμένους… αυτοβούλως και κατ’ άλλους επειδή κλήθηκε λόγω της επιρροής του σε μερίδα του κομματικού μηχανισμού του ΠΑΣΟΚ. Σε κάθε περίπτωση, ο κ. Χρ. Παπουτσής έδωσε εν πολλοίς τον τόνο στη σύσκεψη, καθώς μαζί με τον κ. Χ. Καστανίδη τάχθηκαν υπέρ της «αποφασιστικής» αντιμετώπισης του κ. Κ. Σημίτη με το σκεπτικό ότι ο κ. Γ. Παπανδρέου δεν έχει άλλη επιλογή από το να εκκαθαρίσει το τοπίο πλήρως και άμεσα, καθώς θα ήταν λάθος να μεταθέσει χρονικά μια κρίση που κάποια στιγμή θα εκδηλωνόταν εκ νέου. Από την πλευρά του, ο κ. Δ. Ρέππας κατέβαλε μια ύστατη προσπάθεια να πέσουν οι τόνοι, αλλά, όπως αποδείχθηκε, χωρίς αποτέλεσμα. Παρότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν άνοιξε τα χαρτιά του, φεύγοντας από τη Βουλή, όλοι οι παριστάμενοι είχαν αντιληφθεί πως είχε πάρει τις αποφάσεις του και αυτές θα ήταν ιδιαίτερα σκληρές για τον κ. Σημίτη.

Ετσι, η νέα σύσκεψη που συγκάλεσε ο κ. Γ. Παπανδρέου το πρωί της Πέμπτης στη Χαριλάου Τρικούπη είχε ουσιαστικά διαδικαστικό χαρακτήρα: Οι συνεργάτες του προέδρου του ΠΑΣΟΚ του προετοίμασαν εναλλακτικά σχέδια της απαντητικής επιστολής προς τον κ. Κ. Σημίτη. Το «ήπιο» (οι βασικές του παράγραφοι δημοσιεύονται χωριστά») ουσιαστικά καθιστούσε τον κ. Κ. Σημίτη «επίτιμο», δηλαδή τον αποσυνέδεε από τα ενεργά μέλη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ. Το δεύτερο σηματοδοτούσε τη «διαγραφή» του από τον κ. Γ. Παπανδρέου. Ως γνωστόν, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επέλεξε να αποστείλει το δεύτερο…

Περιμένοντας την απάντηση: Οι υπόλοιπες ώρες, μέχρι το βράδυ της Πέμπτης, ήταν ώρες αναμονής της απάντησης Σημίτη, αλλά και προετοιμασίας της «επόμενης ημέρας». Ο κ. Γ. Παπανδρέου έδωσε εντολή να μην υπάρξουν επιθετικές δηλώσεις κατά του πρώην πρωθυπουργού. Μάλιστα, ο κ. Γ. Ραγκούσης προχώρησε στην έκδοση σχετικής εγκυκλίου, προκειμένου να μην επαναληφθεί το «τσίρκο» των τηλεπαραθύρων του περασμένου Οκτωβρίου και Νοεμβρίου, όταν κορυφωνόταν η μάχη για την ηγεσία. Παράλληλα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επικοινώνησε με τον κ. Απ. Κακλαμάνη και τους κοινοβουλευτικούς εκπροσώπους του κόμματος κ. Ευάγγ. Βενιζέλο, Θ. Πάγκαλο και Χρ. Παπουτσή μεταφέροντας την άποψη ότι ο κ. Κ. Σημίτης με την πρωτοβουλία του δεν του άφηνε άλλα περιθώρια χειρισμών, πέραν της διαγραφής. Πάντως, η συγκεκριμένη επιλογή δέχθηκε τα πυρά κορυφαίων στελεχών, που επεσήμαιναν πως ο κ. Γ. Παπανδρέου έδωσε μέσω αυτής της επικοινωνίας τη δυνατότητα στον κ. Ευάγγ. Βενιζέλο να καταγράψει την πλήρη διαφωνία του, χωρίς το κόστος να την καταστήσει γνωστή με δημόσια δήλωση.

Η «λήξη συναγερμού» για τη Χαριλάου Τρικούπη ήλθε λίγο μετά τις οκτώ το βράδυ της Πέμπτης, όταν από τα δελτία ειδήσεων έγινε γνωστό το περιεχόμενο της απάντησης Σημίτη στην επιστολή Παπανδρέου. Η αυλαία έπεσε με ένα «ουδέν σχόλιο» από τους συνεργάτες του προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Ολοι γνωρίζουν, όμως, ότι αργά ή γρήγορα θα υπάρξει και δεύτερος γύρος, καθώς ο πρώην πρωθυπουργός κατέστησε σαφές πως πλέον δεν πρόκειται να σιωπά…

Ο «επίλογος» που δεν εστάλη: Το επιτελείο του κ. Γ. Παπανδρέου το πρωί της Πέμπτης ετοίμασε δύο διαφορετικά σχέδια επιστολής του προέδρου του ΠΑΣΟΚ προς τον πρώην πρωθυπουργό. Η αρχή τους ήταν ίδια, αλλά ο «επίλογος» διαφορετικός: Το δεύτερο κείμενο ήταν σαφώς πιο ήπιο, και, παρότι άφηνε το ενδεχόμενο της διαγραφής του κ. Κ. Σημίτη να πλανάται, επί της ουσίας τοποθετούσε τον πρώην πρωθυπουργό σε ρόλο «επίτιμου προέδρου» με σαφώς μεγαλύτερα περιθώρια διατύπωσης γνώμης, κατά το πρότυπο του κ. Κ. Μητσοτάκη εντός της Ν.Δ. Ομως, τελικώς, ο κ. Γ. Παπανδρέου επέλεξε τη γνωστή επιστολή, μέσω της οποίας έθεσε τον κ. Κ. Σημίτη εκτός ΠΑΣΟΚ. Το επίμαχο τμήμα της επιστολής που δεν έστειλε ο κ. Γ. Παπανδρέου στον πρώην πρωθυπουργό έχει ως εξής:

«Εκτιμώ το έργο που έχεις προσφέρει στη χώρα. Αναπολώ την εποικοδομητική για την Ελλάδα συνεργασία μας, στις κυβερνήσεις σου. Δέχομαι (όμως και) την απόφασή σου να κινηθείς έξω από τη στενή έννοια της κομματικής πειθαρχίας και να λειτουργείς με απόλυτη ανεξαρτησία (αυτονομία), και άρα να μην προσμετράσαι στις συντεταγμένες δυνάμεις της κοινοβουλευτικής μας ομάδας. Διαφυλάσσοντας το κύρος της συντεταγμένης πλεύσης της Κ.Ο. του ΠΑΣΟΚ θα αξιολογούμε πάντα τις απόψεις που καταθέτεις. Και προσωπικά θα το κάνω με ιδιαίτερο σεβασμό. Αυτό συνιστά ελάχιστη υποχρέωσή μου, μετά την κοινή μας πορεία». [Του Κ. Π. Παπαδιοχου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 15/6/2008]

ΕΝΑ «ΔΩΡΟ» ΜΕ ΚΟΣΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΩΡΓΟ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Μια περιδιάβαση στη σημερινή αρθρογραφία γύρω από το θέμα της απομάκρυνσης του Κώστα Σημίτη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ, μας δίνει την ευκαιρία να καταγράψουμε τις δημοσιογραφικές αντιδράσεις, οι περισσότερες από τις οποίες “ελέγχονται” για την αντικειμενικότητά τους…

Επίδειξη πυγμής με εσωτερικό εχθρό τον Κ. Σημίτη

Εάν κάποιος πριν από 20 χρόνια προέβλεπε ότι τον Κώστα Σημίτη δεν θα τον διέγραφε ο Ανδρέας αλλά ο Γιώργος Παπανδρέου, θα τον θεωρούσαν παραδοξολόγο. Πρώτον, επειδή εκτιμούσαν ότι ο ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ δεν θα ανεχόταν για πολύ την ιδιότυπη και συχνά προκλητική εσωκομματική αντιπολίτευση, που του ασκούσε ο μετέπειτα διάδοχός του. Δεύτερον, επειδή τότε φαινόταν απίθανο ο «αδύναμος πρίγκιπας» να εκλεγεί κάποτε πρόεδρος. Και τρίτον, επειδή ο Γιώργος ήταν ιδεολογικοπολιτικά πιο κοντά στον Κ. Σημίτη παρά στον φυσικό του πατέρα.

Μπορεί η διαγραφή να είναι εκ των υστέρων και συμβολική, αλλά δεν παύει να έχει τη σημασία της. Και κυρίως, επειδή προκλήθηκε κατά τρόπο που δεν δικαιώνει τον διαγραφέντα. Στην πραγματικότητα, ο Κ. Σημίτης προσέφερε ένα πολύτιμο δώρο στον Γ. Παπανδρέου. Του έδωσε την ευκαιρία να αναβιώσει το σενάριο του εσωτερικού εχθρού και να κάνει μια επίδειξη αρχηγικής πυγμής.

Προφανώς, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν πρόκειται κατ’ αυτόν τον τρόπο να λύσει το πολιτικό του πρόβλημα. Πολώνοντας τα πράγματα, όμως, παίρνει μια γερή ανάσα, τη στιγμή ακριβώς που τα αρνητικά ρεκόρ, που καταγράφουν όλες οι δημοσκοπήσεις, έκαναν την αρχηγική καρέκλα του να τρίζει επικίνδυνα.

Αναμφίβολα, η διαγραφή του πρώην πρωθυπουργού θα κοστίσει πολιτικοεκλογικά στο ΠΑΣΟΚ. Αυτό, όμως, δεν φαίνεται να απασχολεί τον Γ. Παπανδρέου. Παρ’ ότι τρέφει ακόμα ελπίδες για τις επόμενες εκλογές, η προσπάθειά του στρέφεται κυρίως στο πώς θα παραμείνει στο τιμόνι του Κινήματος και στην πολύ πιθανή περίπτωση νέας εκλογικής ήττας. Με αυτό το κριτήριο η ρήξη με τον Σημίτη τον εξυπηρέτησε.

Η επιστολή του πρώην πρωθυπουργού δεν εντάσσεται σε κάποιο πολιτικό σχέδιο. Εκμεταλλευόμενος το διάχυτο κλίμα απογοήτευσης, επιχείρησε ανέξοδα να αυτοπροβληθεί σαν ιδεολογικοπολιτικός γκουρού της κεντροαριστεράς και σαν «πατέρας» του ΠΑΣΟΚ. Το ζήτημα του δημοψηφίσματος ήταν μία αφορμή. Εάν ήθελε να επιστήσει την προσοχή στον πρόεδρο, θα μπορούσε να του πει τη γνώμη του προφορικά ή με απόρρητη επιστολή. Και βεβαίως, δεν θα χρησιμοποιούσε το πατερναλιστικό και σχεδόν προσβλητικό ύφος που χρησιμοποίησε.

Αυτό που δεν κατάλαβε ο Κ. Σημίτης, ήταν ότι ο Γ. Παπανδρέου δεν έχει πια να χάσει τίποτα. Ο βρεγμένος τη βροχή δεν τη φοβάται. Γι’ αυτό και αντέδρασε δυναμικά. Εάν ο πρώην πρωθυπουργός είχε κάνει ένα υπεύθυνο και συνολικά πολιτικό διάβημα για την κατολίσθηση του ΠΑΣΟΚ, θα είχε βρει απήχηση ακόμα και στους κομματικούς κύκλους, που παραδοσιακά τον αντιπαθούν. Ο όλος χειρισμός του, όμως, προκάλεσε αρνητικά σχόλια ακόμα και από εναπομείναντες πιστούς του. [Του Σταύρου Λυγερού, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 15/6/2008]

ΔΙΧΑΖΕΙ Η ΟΧΙ ΤΟ ΠΑΣΟΚ Η ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΣΗΜΙΤΗ;

Για να δούμε πώς οι ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ -σύμφωνα με μια δημοσκόπηση- αντιμετώπισαν τις τελευταίες εξελίξεις στο ΠΑΣΟΚ. Είναι βέβαιο ότι αυτή η δημοσκόπηση έγινε πριν ακόμα κατακάτσει ο κουρνιαχτός από την αναγγελία της είδησης. Είναι σαφές ότι ο κόσμος δεν έχει συνειδητοποιήσει τι μπορεί να σημαίνει μια τέτοια εσωκομματική ανακατάταξη. Στο μεταξύ έχει δεχτεί τον καταιγισμό των κρίσεων και επικρίσεων από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και τους πολιτικολογούντες δημοσιογράφους και είναι φανερό πως ακόμη ταλανίζεται από διλήμματα. Είναι εύλογο αυτό, αφού καλείται για μια ακόμη φορά να “τοποθετηθεί”, ενώ συναισθηματικά δεν είναι έτοιμος.

Διχάζει το ΠΑΣΟΚ η διαγραφή Σημίτη

Δημοσκόπηση της Public Issue για την «Κ»
Αποφασισμένος για νέες διαγραφές ο κ. Παπανδρέου – Το παρασκήνιο της ρήξης

Γνώμη ψηφοφόρων ΠΑΣΟΚ για την απόφαση

Σε τροχιά έντονης κρίσης εισέρχεται το ΠΑΣΟΚ μετά τη διαγραφή του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη από τον κ. Γιώργο Παπανδρέου. Σύμφωνα με δημοσκόπηση της Public Issue για την «Κ», το 40% των ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ θεωρούν λανθασμένη την απόφαση της διαγραφής, το 50% πιστεύουν ότι με αυτή δεν ενισχύεται η θέση του κ. Παπανδρέου και το 43% πιστεύει ότι, πλέον, υπάρχει πιθανότητα διάσπασης του κόμματος. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ φέρεται αποφασισμένος για νέες διαγραφές «εάν καταστεί αναγκαίο». Από την πλευρά του, ο κ. Ευάγγελος Βενιζέλος τηρεί στάση αναμονής, ενώ ο κ. Σημίτης διαμηνύει ότι θα συνεχίσει να παρεμβαίνει στα τεκταινόμενα. Η ρήξη στις σχέσεις Σημίτη – Παπανδρέου, σε λιγότερο από πέντε χρόνια αφότου ο πρώτος παρέδωσε στον δεύτερο το «δαχτυλίδι της διαδοχής», έκρυβε έντονο παρασκήνιο. Η άλλη επιστολή: Και ένα σαφώς ηπιότερο εναλλακτικό σχέδιο της απαντητικής επιστολής προς τον πρώην πρωθυπουργό είχαν ετοιμάσει οι συνεργάτες του κ. Γιώργου Παπανδρέου, ο οποίος όμως επέλεξε την πλήρη και οριστική ρήξη με τον κ. Κώστα Σημίτη.